Petrol tarlada yatıyor
Hiçbir teknoloji değişimi gerekmeden, dizel motorlu tüm araçlarda kullanılabilen ve tamamen bitkisel yağlardan üretilen ´biyodizel´ Türkiye´de yeni bir sektörün oluşmasını sağladı.
Araçların verimine ve hızına herhangi olumsuz etkisi olmadığı, buna karşın yüzde 10 enerji tasarrufu sağladığı belirtilen biyodizeli dünyada da hükümetler teşvik ederken, çevreciler de destekliyor.
Şimdilik 25 firma üretim yapıyor
Türkiye´de bir şirketin biyobenzin üretmesine karşın, 25´ten fazla firmanın biyodizel üretimine geçtiği, 35-40 firmanın da üretime geçmek için yatırım aşamasında olduğu belirtiliyor. Yağ teknolojisi ile üretim yapılabildiği ve fazla yatırım gerekmediği için, hammadde sorununun çözümü halinde, Türkiye´nin yıllık üretiminin, çok kısa sürede 1 milyon tonun üzerine çıkabileceği söyleniyor. 2000 yılında AB´nin direktifleri nedeniyle Türkiye´nin gündemine gelen biyodizel-biyoyakıt konusunda Türk firmaları ´AB´yi de şaşırtacak kadar hızlı´ yol aldı. Almanya´da şu anda 1.8 milyon ton üretim varken, Türkiye, yıllık üretimini yaklaşık 3 yılda 450 bin tona çıkararak, üretim açısından Avrupa´da 3. sıraya yükseldi. Petrol ürünü yakıtlara uygulanan yüksek vergilerin % 90´ının biodizel yakıtlara uygulanmaması 1994 yılında Avrupa Parlamentosu´nda kabul edildi. Bu durum biodizelin mazota alternatif olabilme şansını artırdı.
DIESEL´in anısına..
Türkiye´deki biyodizel üreticileri, dizel motorun mucidi Rudolf Diesel´in doğum günü 10 Ağustos´ta, tanıtım atağı başlatıyor. Sebze yağlarının yakıt olarak kullanılabileceğini ilk olarak 1900´lü yılların başında Rudolph Diesel yer fıstığı yağıyla dizel motoru çalıştırarak göstermişti.
Enerji, Tarım, Sanayi, Çevre ve Orman Bakanlıkları, üniversiteler ve üretici firmaların desteği ile Alternatif Enerji ve Biyodizel Üreticileri Birliği´nin (ALBİYOBİR), ´10 Ağustos Dünya Biyodizel Günü´ nedeniyle düzenlediği ´Ulusal Yakıt: Biyodizel´ konulu Ankara´da düzenlenecek toplantıda, konu tartışılacak. Elektrik İşleri Etüt İdaresi Genel Müdürlüğü´nün verdiği bilgiye göre, Türkiye´de yıllık 35 milyon ton olan petrol tüketiminin yüzde 2´sinin biyodizel ile karşılanması halinde, 700 bin ton bitkisel veya hayvansal yağ gerekiyor. Bu nedenle yağ bitkilerinin üretiminin artırılması büyük önem taşıyor. Türkiye´de 350 bin ton bitkisel atık yağ olduğu tahmin ediliyor.
Biyodizel ve biyobenzin farklı
Sektör yetkililerinin verdiği bilgiye göre, biyodizel ile biyobenzin, kimyasal olarak farklı. Biyobenzin üretimi için daha yüksek yatırım gerekiyor. Biyobenzin, arpa, buğday, mısır, şekerpancarının fermantasyonu ile elde edilen biyoetanolden üretiliyor. Yatırım maliyeti 40-50 milyon dolar civarında. Biyodizel ise atık yağlar, bitkisel veya hayvansal yağlar kullanılarak, yağın gliserini ayrıştırılarak üretiliyor. Biyobenzin de biyodizel de benzine ya da motorine katılmadan doğrudan araçlarda kullanılabiliyor.
Mevzuatta yeri ve standardı yok
Türkiye´nin mevzuatında, halen biyobenzin ve biyodizel konusunu tam olarak kapsayan bir düzenleme yok. TBMM gündeminde yer alan Enerji Verimliliği Yasa Tasarısı ile bu konuda ilk düzenleme yapılmış olacak. Ancak mevzuat konusunda sektörde faaliyet gösteren firmalar ile Enerji Piyasası Düzenleme Kurumu (EPDK) arasında anlaşmazlık yaşanıyor. Biyodizel üreticileri, petrol ürünü olmadığı, bitkisel ürün olduğu için konunun EPDK´nın yetki alanında olmadığını öne sürüyor. Yetkililer, ´Çevrenin korunması açısından tüketimi teşvik edilen biyodizel ve biyobenzine Özel Tüketim Vergisi ÖTV uygulanırsa, fiyat açısından bir cazibesi kalmaz ve kullanılmaz´ diyor. Sektördeki diğer önemli sorun da TSE´nin biyodizel standardını henüz hazırlamaması olarak ifade ediliyor.
Biyodizelin avantajları
# Bir ülkenin dışa bağımlı olmadan üretebileceği bir yakıt.
# Tarımsal sanayinin güçlenmesini sağlar ve kırsal alandan göçü azaltır.
# Fabrika ve istihdam oluşturmaya katkıda bulunur.
# Petrol fiyatlarının yükselişlerinden etkilenmez.
# Karbondioksit miktarını % 78 oranında düşürdüğü için çevreci bir yakıt.
# Egzoz duman gazlarını azaltır. Hidrokarbon, karbonmonoksit, parçacık ve duman yayılışını düşürür.
# Kalitesi çeşitli uluslararası standartlarca kabul ediliyor.
# Zehirli atık içermez.
# Saf veya karışımlı kullanıldığında kokusu mazotunkinden daha iyi.
Litre satış fiyatı 1.2-1.4 YTL
Hammaddeye bağlı olarak litre maliyeti 70-85 sent arasında değişen biyodizelin litresi, 1.2-1.4 YTL+yüzde 18 KDV ile satılıyor. Birçok firma kendi tüketimi için üretiyor. Bunun dışında büyük inşaat şirketleri ve firmalar, üretici birlikleri, tarım kooperatifleri alıyor. Yıllık 50 bin ton üretim için, teknoloji farkına göre 1-10 milyon dolar yatırım gerekli. Yağ ustaları bile üretiyor ya da yağ fabrikaları biyodizel üretimine dönüştürülebiliyor.
Dünyada teşvik edilen bir yakıt
Gelişmiş ülkelerin pekçoğunda vergi indirimleriyle kullanımı ve üretimi teşvik edilen biyodizel çevre bilinci gelişmiş ülkelerde teşviksiz de kullanılıyor. Avusturya, Fransa, Almanya, İtalya, İrlanda, Norveç, İsveç, Polonya, Slovakya ve Çek Cumhuriyeti´nde, biyodizel yasal olarak vergiden muaf. Örneğin ABD´de değişik programlarla biyodizel üretimi ve tüketimini destekleniyor. Teşvikler üretim maliyetlerini düşürmeyi amaçlıyor. Almanya´da yasal olarak %100 biyodizel kullanımı mümkün. Fransa´da biyodizel için litre başına 0,35 Euro vergi teşviği uygulanıyor. İtalya´da 125 bin tona kadar yıllık kapasitesi olan tesislere belirli süreler için vergi muafiyetleri var. Biyodizel genelde ev ısıtma yakıtı olarak kullanılıyor. ABD´de biyodizel galon satış fiyatı 2 $, Finlandiya´da 0,025 Euro/litre, Fransa´da 0,3 Euro (2 FF) olup, bu fiyatın 2005 yılında 0,15 Euro değerine indirilmesi planlanıyor.
KAYNAK : AKŞAM
